اطلاعیه

بستن
No announcement yet.

30 دستور مفید از دستورات لینوکس برای ادمین های سیستم

بستن
X
 
  • فیلتر کردن
  • زمان
  • نمایش
Clear All
پست های جدید

    30 دستور مفید از دستورات لینوکس برای ادمین های سیستم

    در این مقاله ما برخی دستورات مفید لینوکس و یونیکس را که به طور مکرر و در طی روز توسط ادمین های سیستم استفاده می شود را بررسی می کنیم. شاید خیلی کامل نباشد ولی لیست جمع و جوری است که در مواقع نیاز به آن مراجعه می کنید. به ما اجازه دهید که دستورات را با مثال و نحوه ی استفاده ی آنها شرح دهیم.

    همچنین توصیه میشود مقالات زیر را هم مطالعه کنید :
    آموزش دستورات ترمینال لینوکس از مقدماتی تا پیشرفته
    20 دستور پیشرفته برای کاربران سطح متوسط لینوکس
    20 دستور پیشرفته برای کاربران حرفه ای لینوکس



    1.دستور uptime
    در لینوکس دستور uptime نشان می دهد که چه مدت سیستم شما در حال اجرا بوده است و تعداد کاربرانی که در حال حاضر لاگین هستند و همچنین میانگین لود سیستم را در اینتروال های 1و5و15 دقیقه نشان می دهد.
    کد:
    # uptime 08:16:26 up 22 min, 1 user, load average: 0.00, 0.03, 0.22
    چک کردن نسخه ی uptime
    دستور uptime غیر ازنمایش uptime و ورژن گزینه ی دیگری ندارد. آن اطلاعات را به صورت hours:mins در صورتی که کمتر از یک روز باشد ، نشان می دهد.
    کد:
    [tecmint@tecmint ~]$ uptime -V
    procps version 3.2.8
    2.دستورw
    این دستور کاربرانی که در حال حاضر لاگین هستند را نشان می دهد و روند پروسس های آنها را به همراه میانگین لود آنها را نشان می دهد. همچنین login name، tty name، remote host, login time، idle time، JCPU، PCPU، دستور و پروسس را نیز نشان می دهد.
    کد:
    # w
     
    08:27:44 up 34 min,  1 user,  load average: 0.00, 0.00, 0.08
    USER     TTY      FROM              LOGIN@   IDLE   JCPU   PCPU WHAT
    tecmint  pts/0    192.168.50.1     07:59    0.00s  0.29s  0.09s w
    گزینه های دردسترس
    -h: بدون هدر نمایش می دهد.
    -s:بدون JCPU و PCPU نمایش می دهد.
    -f: حذف از فیلد.
    -V:نمایش ورژن

    3. دستور users
    دستور users کاربرانی که در حال حاضر لاگین هستند را نمایش می دهد. این دستور گزینه های دیگری هم دارد که help و ورژن را نمایش می دهد.
    کد:
    # users
     
    tecmint
    4.دستور who
    این دستور به سادگی نام کاربری و تاریخ و زمان و اطلاعات هاست را نمایش می دهد. دستور who شبیه دستور w است. برخلاف دستور w دستور who آنچه که کاربران انجام می دهند را چاپ نمی کند. اجازه بدهید که در زیر به شما تفاوت دو دستور را نشان دهیم.
    کد:
    # who
     
    tecmint  pts/0        2012-09-18 07:59 (192.168.50.1)
    # w
     
    08:43:58 up 50 min,  1 user,  load average: 0.64, 0.18, 0.06
    USER     TTY      FROM              LOGIN@   IDLE   JCPU   PCPU WHAT
    tecmint  pts/0    192.168.50.1     07:59    0.00s  0.43s  0.10s w
    گزینه های دستور who
    -b: تاریخ و زمان آخرین ریبوت سیستم را نمایش می دهد.
    -r:runlet جاری را نمایش می دهد.
    -a,-all: تمامی اطلاعات را در مجموع نشان می دهد.

    5. دستور whoami
    دستور whoami نام کاربر جاری را چاپ می کند.شما همچنین می توانید آنرا به شکل who am i نیز استفاده کنید.اگر شما با کاربر root لاگین هستید این دستور کاربر root را به عنوان کاربر لاگین بر می گرداند.
    کد:
    # whoami
     
    tecmint
    6.دستور ls
    دستور ls لیست تمامی فایل ها را نشان می دهد.
    کد:
    # ls -l
     
    total 114
    dr-xr-xr-x.   2 root root  4096 Sep 18 08:46 bin
    dr-xr-xr-x.   5 root root  1024 Sep  8 15:49 boot
    مرتب کردن فایل ها براساس آخرین زمان تغییر آنها.
    کد:
    # ls -ltr
     
    total 40
    -rw-r--r--. 1 root root  6546 Sep 17 18:42 install.log.syslog
    -rw-r--r--. 1 root root 22435 Sep 17 18:45 install.log
    -rw-------. 1 root root  1003 Sep 17 18:45 anaconda-ks.cfg
    7. دستور crontab
    این دستور با گزینه –l کارهای زمانبندی شده کاربر جاری را نشان می دهد.
    کد:
    # crontab -l
     
    00 10 * * * /bin/ls >/ls.txt
    Crontab خود را با گزینه –e ویرایش کنید. این دستور کارهای زمانبندی شده را با ویرایشگر vi باز خواهد کرد. پس از اعمال تغییرات فایل را با :wq ذخیره کنید و خارج شوید.
    کد:
    # crontab -e
    برای اطلاعات بیشتر در مورد این دستور لینک 11 مثال از زمانبندی کارها توسط cron در لینوکس را مشاهده کنید.


    8. دستور less
    دستور less به شما اجازه می دهد که به سرعت فایل را مشاهده کنید.شما میتوانید صفحات را بالا و پایین ببرید.برای خارج شدن از صفحه q را فشار دهید.
    کد:
    # less install.log
     
    Installing setup-2.8.14-10.el6.noarch
    warning: setup-2.8.14-10.el6.noarch: Header V3 RSA/SHA256 Signature, key ID c105b9de: NOKEY
    Installing filesystem-2.4.30-2.1.el6.i686
    Installing ca-certificates-2010.63-3.el6.noarch
    Installing xml-common-0.6.3-32.el6.noarch
    Installing tzdata-2010l-1.el6.noarch
    Installing iso-codes-3.16-2.el6.noarch
    9.دستور more
    دستور more به شما اجازه می دهد که به سرعت فایل را مشاهده کنید .جزئیات را به درصد نشان می دهد. شما میتوانید صفحات را بالا و پایین ببرید. برای خارج شدن از صفحه q را فشار دهید.
    کد:
    
    
    کد:
    # more install.log
     
    Installing setup-2.8.14-10.el6.noarch
    warning: setup-2.8.14-10.el6.noarch: Header V3 RSA/SHA256 Signature, key ID c105b9de: NOKEY
    Installing filesystem-2.4.30-2.1.el6.i686
    Installing ca-certificates-2010.63-3.el6.noarch
    Installing xml-common-0.6.3-32.el6.noarch
    Installing tzdata-2010l-1.el6.noarch
    Installing iso-codes-3.16-2.el6.noarch
    --More--(10%)
    10.دستور cp
    برای کپی کردن فایل ها از منبعی به مقصدی مشخص بکار می رود.
    کد:
    # cp -p fileA fileB

    اگر می خواهید قبل از کپی از شما سوال پرسیده شود به شکل زیر استفاده کنید.
    کد:
    # cp -i fileA fileB

    11.دستور mv
    fileA را به fileB تغییر نام می دهد. گزینه ی –i قبل از انجام سوالی از شما می پرسد. برای تایید به سوال جواب دهید.
    کد:
    # mv -i fileA fileB

    12. دستور cat
    دستور cat برای نمایش چندین فایل به طور همزمان استفاده می شود.
    کد:
    # cat fileA fileB

    اگر شما نمی خواهید فایل را در یک صفحه مشاهده کنید ،برای نمایش فایل می توانید دستور cat را با دستورات less و more ترکیب کنید.
    کد:
    # cat install.log | less
     
    # cat install.log | more
    
    
    13.دستور cd

    با استفاده از دستور cd که برای تغییر دایرکتوری بکار می رود. همانند مثال زیر که به دایرکتوری fileA خواهد رفت.
    کد:
    # cd /fileA


    14.دستور pwd

    دستور pwd دایرکتوری ای که شما در آن هستید را نشان می دهد.
    کد:
    
    # pwd
     
    /root

    15.دستور sort

    خطوط فایل متنی را به ترتیب صعودی مرتب می کند. با استفاده از گزینه ی –r به صورت نزولی مرتب می شود.
    کد:
    
    #sort fileA.txt
     
    #sort -r fileA.txt
    
    
    16.دستور vi

    Viمحبوب ترین ویرایشگر در دسترس برروی سیستم عامل های شبه یونیکس می باشد.مثال زیر با گزینه ی –R فایل را به صورت فقط خواندنی باز می کند. برای خارج شدن :q را تایپ کنید.
    کد:
    # vi -R /etc/shadows


    17.دستور ssh

    دستور ssh برای لاگین کردن به هاست ریموت بکار می رود. برای مثال دستور زیر به هاست ریموت با آدرس 192.168.50.2 با استفاده از کاربر narad کانکت می شود.
    کد:
    # ssh narad@192.168.50.2


    برای چک کردن ورژن ssh از گزینه ی –V (با حرف بزرگ)استفاده کنید.
    کد:
    # ssh -V
     
    OpenSSH_5.3p1, OpenSSL 1.0.0-fips 29 Mar 2010

    18.دستور ftp یا sftp

    دستور ftp یا sftp برای کانکت شدن به هاست ftp راه دور استفاده می شود.ftp ، file transfer protocol است و sftp، secure file transfer protocol است.به عنوان مثال دستورات زیر برای کانکت شدن به هاست ftp با آدرس 192.168.50.2 بکار می رود.
    کد:
    
    # ftp 192.168.50.2
     
    # sftp 192.168.50.2
    
    
    قرار دادن فایل ها و یا آپلود آنها با استفاده از mput انجام می شود و همچنین برای دانلود آنها از mget می توان استفاده کرد.
    کد:
    
    # ftp > mput *.txt
     
    # ftp > mget *.txt
    
    
    19.دستور service

    دستور service اسکریپت های واقع در دایرکتوری /etc/init.d را اجرا می کند. 2 راه برای استارت کردن هر سرویسی وجود دارد. به عنوان مثال ما با استفاده از دستور service سرویس httpd را استارت می کنیم.
    کد:
    
    # service httpd start
    OR
    
    # /etc/init.d/httpd start
    
    
    20. دستور free

    دستور free اطلاعات free و total و swap memory را به بایت نشان می دهد.
    کد:
    
    # free
                 total       used       free     shared    buffers     cached
    Mem:       1030800     735944     294856          0      51648     547696
    -/+ buffers/cache:     136600     894200
    Swap:      2064376          0    2064376
    دستورfree با گزینه ی –t ،total memory استفاده شده و در دسترس را با بایت نشان می دهد.
    کد:
    # free -t
                 total       used       free     shared    buffers     cached
    Mem:       1030800     736096     294704          0      51720     547704
    -/+ buffers/cache:     136672     894128
    Swap:      2064376          0    2064376
    Total:     3095176     736096    2359080

    21. دستور top

    دستور top فعالیت پروسسور سیستم شما را نشان می دهد و همچنین کارهای مدیریت شده توسط کرنل را به صورت بلادرنگ نشان می دهد. آن همچنین پروسسور و حافظه ی استفاده شده را نشان می دهد. دستور top را با گزینه ی u جزئیات پروسس های کاربر خاصی را نشان می دهد. از O ی بزرگ برای مرتب کردن استفاده کنید. برای خارج شدن از top نیز از q استفاده کنید.
    کد:
    
    # top -u tecmint
     
    top - 11:13:11 up  3:19,  2 users,  load average: 0.00, 0.00, 0.00
    Tasks: 116 total,   1 running, 115 sleeping,   0 stopped,   0 zombie
    Cpu(s):  0.0%us,  0.3%sy,  0.0%ni, 99.7%id,  0.0%wa,  0.0%hi,  0.0%si,  0.0%st
    Mem:   1030800k total,   736188k used,   294612k free,    51760k buffers
    Swap:  2064376k total,        0k used,  2064376k free,   547704k cached
     
    PID USER      PR  NI  VIRT  RES  SHR S %CPU %MEM    TIME+  COMMAND
    1889 tecmint   20   0 11468 1648  920 S  0.0  0.2   0:00.59 sshd
    1890 tecmint   20   0  5124 1668 1416 S  0.0  0.2   0:00.44 bash
    6698 tecmint   20   0 11600 1668  924 S  0.0  0.2   0:01.19 sshd
    6699 tecmint   20   0  5124 1596 1352 S  0.0  0.2   0:00.11 bash
    22.دستور tar

    دستور tar برای فشرده سازی فایل ها و فولدرها در لینوکس بکار می رود.برای مثال دستور زیر یک آرشیو را برای دایرکتوری /home با نام archive-name.tar ایجاد میکند.
    کد:
    # tar -cvf archive-name.tar /home


    برای استخراج فایل آرشیو از گزینه های زیر استفاده کنید.
    کد:
    # tar -xvf archive-name.tar

    برای اطلاعات بیشتر در مورد این دستور از لینک 18 نمونه از دستور Tar در لینوکس استفاده کنید.



    23. دستور grep

    دستور grep یک رشته ی ورودی را در یک فایل جستجو می کند.تنها اطلاعات کاربر tecmint را از فایل /etc/passwd نشان دهید. ما می توانیم از گزینه ی –i برای از بین بردن حساسیت حروف بزرگ و کوچک استفاده کنیم.
    کد:
    # grep tecmint /etc/passwd
     
    tecmint:x:500:500::/home/tecmint:/bin/bash

    24.دستور find

    دستور find برای جستجوی رشته ها و فایل ها و دایرکتوری ها استفاده می شود. مثال زیر لغت tecmint را در پارتیشن / جستجو می کند.
    کد:
    
    # find / -name tecmint
     
    /var/spool/mail/tecmint
    /home/tecmint
    /root/home/tecmint
    25.دستور lsof

    Lsof معنی لیستی از تمام فایل های باز را می دهد. دستور زیر تمامی فایل های باز که توسط کاربر tecmint را نمایش می دهد.
    کد:
    # lsof -u tecmint
     
    COMMAND  PID    USER   FD   TYPE     DEVICE SIZE/OFF   NODE NAME
    sshd    1889 tecmint  cwd    DIR      253,0     4096      2 /
    sshd    1889 tecmint  txt    REG      253,0   532336 298069 /usr/sbin/sshd
    sshd    1889 tecmint  DEL    REG      253,0          412940 /lib/libcom_err.so.2.1
    sshd    1889 tecmint  DEL    REG      253,0          393156 /lib/ld-2.12.so
    sshd    1889 tecmint  DEL    REG      253,0          298643 /usr/lib/libcrypto.so.1.0.0
    sshd    1889 tecmint  DEL    REG      253,0          393173 /lib/libnsl-2.12.so
    sshd    1889 tecmint  DEL    REG      253,0          412937 /lib/libkrb5support.so.0.1
    sshd    1889 tecmint  DEL    REG      253,0          412961 /lib/libplc4.so

    26.دستور last

    با دستور last می می توانیم فعالیت کاربر را در سیستم بررسی کنیم.همچنین این دستور می تواند توسط کاربر معمولی نیز اجرا شود. آن اطلاعات کامل کاربر را همچون terminal، time، date system reboot یا boot و kernel version نمایش خواهد داد.
    کد:
    
    # last
     
    tecmint  pts/1        192.168.50.1     Tue Sep 18 08:50   still logged in
    tecmint  pts/0        192.168.50.1     Tue Sep 18 07:59   still logged in
    reboot   system boot  2.6.32-279.el6.i Tue Sep 18 07:54 - 11:38  (03:43)
    root     pts/1        192.168.50.1     Sun Sep 16 10:40 - down   (03:53)
    root     pts/0        :0.0             Sun Sep 16 10:36 - 13:09  (02:32)
    root     tty1         :0               Sun Sep 16 10:07 - down   (04:26)
    reboot   system boot  2.6.32-279.el6.i Sun Sep 16 09:57 - 14:33  (04:35)
    narad    pts/2        192.168.50.1     Thu Sep 13 08:07 - down   (01:15)
    شما می توانید last را برای کاربر خاصی نیز استفاده کنید.
    کد:
    
    # last tecmint
     
    tecmint  pts/1        192.168.50.1     Tue Sep 18 08:50   still logged in
    tecmint  pts/0        192.168.50.1     Tue Sep 18 07:59   still logged in
    tecmint  pts/1        192.168.50.1     Thu Sep 13 08:07 - down   (01:15)
    tecmint  pts/4        192.168.50.1     Wed Sep 12 10:12 - 12:29  (02:17)
    27. دستور ps

    دستور ps پروسس های درحال اجرای سیستم را نمایش می دهد. مثال زیر تنها پروسس init را نمایش می دهد.
    کد:
    # ps -ef | grep init
     
    root         1     0  0 07:53 ?        00:00:04 /sbin/init
    root      7508  6825  0 11:48 pts/1    00:00:00 grep init

    28.دستور kill

    دستور kill برای خاتمه دادن به پروسس ها استفاده می شود. ابتدا id ی پروسس را با استفاده از دستور ps پیداکرده و با دستور kill -9 پروسس را خاتمه دهید.
    کد:
    # ps -ef | grep init
    root         1     0  0 07:53 ?        00:00:04 /sbin/init
    root      7508  6825  0 11:48 pts/1    00:00:00 grep init
    # kill- 9 7508



    29.دستورrm

    دستور rm برای حذف یک فایل بدون پرس و جو برای تایید ، استفاده می شود.
    کد:
    # rm filename


    با استفاده از گزینه ی –i می توانید از سوال تایید قبل از حذف استفاده کنید. با استفاده از گزینه های –r و –f فایل به صورت force و بدون تایید حذف خواهد شد.
    کد:
    
    # rm -i test.txt
     
    rm: remove regular file `test.txt'?
    30.مثال دستور mkdir

    دستور mkdir دستوری است که برای ایجاد دایرکتوری در لینوکس استفاده می شود.
    کد:
    # mkdir directoryname






    آخرین ویرایش توسط Habili; در تاریخ/ساعت 02-18-2017, 03:32 PM.

درباره انجمن منطقه لینوکسی ها

انجمن منطقه لینوکسی ها با هدف ارتقاء سطح علمی کاربران در سطح جهانی و همچنین کمک به بالا بردن سطح علمی عمومی در زمینه های تخصصی فوق پایه گذاری شده است. انجمن منطقه لینوکسی ها از طریق کارشناسان و متخصصان پاسخگوی سوالات گوناگون کاربران مبتدی یا پیشرفته میباشد تا حد امکان تلاش شده که محیطی متنوع و کاربر پسند و به دور از هرگونه حاشیه جهت فعالیت کاربران در این انجمن ایجاد شود. لذا ما به صورت مستمر برای پیشرفت کمی و کیفی محتوی و اطلاعات انجمنمان میکوشیم که این برای ما ارزشمند و حائز اهمیت است. کلیه حقوق،اطلاعات و مقالات در این انجمن متعلق به سایت منطقه لینوکسی ها میباشد، و هرگونه نسخه برداری بدون ذکر منبع مورد پیگرد قانونی خواهد شد.

شبکه های اجتماعی

ایمیل مدیریت

Habili@linux-zone.org

در حال انجام ...
X